Vergetelheid

12-04-2021

Img

Hoe was het ook alweer?

Wie kent het niet? Als je enkele jaren geleden van werkgever veranderde, dat je het bijna niet meer voor de geest kan halen hoe het toen op die werkvloer was. Dit geld ook voor woningen, woonplaatsen en bijvoorbeeld de levens met ex-partners. De herinneringen zijn er wel, maar worden niet meer realistisch en gevoelsmatig doorleeft, waarbij je niet meer precies weet hoe het aanvoelde en hoe het was. Na drie jaar spierziekte geraakt meer en meer mijn herinnering aan een gezond lichaam in vergetelheid. Het verrast mij ergens wel, dat ik het echt niet meer goed kan voorstellen hoe het is om met de geest een gezond lichaam te bedienen. Of het een vergif is wat een ziekte achterlaat, om vergetelheid te veroorzaken? Of een zegen? Je hoeft immers geen heimwee te hebben naar iets wat je niet meer levendig herinnerd. En naarmate snippers van het leven in vergetelheid zinken, tracht ik wel mijzelf als persoon correct te herinneren, zonder het gemak toe te eigenen om gelijk dan maar alles wat mij van mijzelf tegenstond, te verwerpen. Zelfs dat is moeilijk als je nogal veranderd bent. Op fysiek vlak stond mij eigenlijk alles onder de kin niet tegen. Trots als ik was met mijn fysiek, waarbij toen ik werd 30, 40 of 50 jaar, altijd kon zeggen mij 28 te voelen. Alleen mijn rimpels werkten daar niet aan mee. Dat lijf was handig, een prima klusser, echter wel slordig altijd met de afwerking. Hoe anders zou ik dit nu doen als ik plots beter zou zijn?! Het geheugen vecht wel tegen de vergetelheid. Je wil ergens niet door een dikke mist heen aan het verleden denken, toen je nog zo succesvol sportte, kluste en mooie dingen hebt verwezenlijkt. Maar toch; de mist trekt langzaam dicht.

Herinneringen

Of hier de filosofie; “tijd heelt alle wonden” achter schuilt? Waarschijnlijk wel. De niet te remmen tijd brengt alles uit de toekomst in het Nu aan het licht, om het vervolgens weer in een bepaalde mate van vergetelheid te laten vervagen. Het zijn allemaal frames van de levensfilm. En van die levensfilm is het heden nu eenmaal het felste belicht, waarbij een ingrijpend tafereel zoals een beperkt lichaam, het verleden en de toekomst in een felle schaduw achter zich laat. Het zuigt aandacht. Ik begrijp dat proces ergens wel, en je moet het zo goed mogelijk proberen te gebruiken in je emotionele processen. Het zal ook een van de redenen zijn dat het nogal lukt om te zeggen: “dat was toen, maar nu is het nu”. Op die manier ligt in vergetelheid veel kracht verborgen, om ons te behoeden om niet in het verleden te leven. Het verleden is geweest, en het beste kun je genieten van de leukste herinneringen. Het werkt niet als een black-out, dat niet. Ik zie geheugen & herinnering in mijn definitie anders dan de vergetelheid. Ik herinner mijn gezond lichaam nog duidelijk, als oude frames van de eigen speelfilm van mijn leven, en ben mij er terdege van bewust wat er achter gelaten is. Mijn geschiedenis lijkt meer bekeken te worden vanuit de stoel op de eerste rij van een bioscoop. Objectiever dus. Nogal een avonturenfilm moet ik zeggen. Er zijn momenten dat ik toch het verleden doorleven kan, alsof ik weer op het podium van weleer sta. Foto’s, films en muziek doen daar goed dienst in. Een goed Metal nummer, bijvoorbeeld van Rammstein, gaf extra adrenaline om wat extra kilo’s aan te kunnen omwille van het kweken van kracht en spieren. Als die muziek uit mijn luidsprekers buldert, ben ik bijvoorbeeld weer omgeven van sportapparatuur. Maar het is nog maar een vluchtige beleving.

Onzichtbaar lichaam

Ik ben blij met de kracht van de zintuigen, die in je grijze massa je herinneringen weer levendig kunnen laten worden, en zoek dit dan ook vaker op. Anderzijds ben ik blij met de vergetelheid, omdat een continue durende confrontatie met een gezond functionerend lichaam mij ook niet de bedoeling lijkt. Je hebt ook nog zoiets mystieks als een lichamelijk geheugen. Volgens je hersenen bestaan en functioneren al je verloren gegane bewegingsmogelijkheden nog. Die verbindingen van neuronen onderling zijn een vreemde gewaarwording als je in rust ligt, je concentrerend op bijvoorbeeld een vuist maken, en dat je dan naar eigen beleving ook de levendige indruk hebt dat dit lukt. Althans, het lukt met een soort van onzichtbaar lichaam. Het is nauw verbonden met het fenomeen fantoomgevoel. Bij een fantoomgevoel wordt op de spits gedreven het geamputeerde lichaamsdeel gevoeld alsof het er nog is, maar dat vind ik ook gelden voor een verloren gegane beweging die je nog voelt. Het lichaam wordt gevoeld met de hersenen, die als navigator op een landkaart in verbinding is met het beweegapparaat, en via groepen gespecialiseerde zenuwcellen (die de beweging of het gevoel aansturen) een taak uitvoeren. Die taak lijkt niet in de vergetelheid te verzinken, en blijft bestaan, al doet het fysieke lijf er niet meer aan mee. Maar is dit fantoom dan nutteloos, zonder doel? Voor mij niet echt. In meditaties ben ik nog wel eens bezig met fantoombewegingen, in de veronderstelling zijnde, dat deze opgeroepen sensaties de progressieve achteruitgang kan afremmen. Een soort van tegenkracht bieden. De verdwijnende functie van een spier is misschien meditatief af te remmen, echter kan dat nooit bewezen worden, immers, je hebt geen vergelijkingsmateriaal met hoe het zonder gedachtenkracht zou zijn geweest. Maar goed, toch gebruik ik dit fantoom graag in mijn opera.

Recht op vergetelheid

Er bestaat in Europa een recht op vergetelheid, voornamelijk georiënteerd op persoonsbescherming online. Organisaties kunnen van iemand gegevens hebben verzameld die niet meer relevant zijn, waardoor het op aanvraag verwijdert moet worden. Of als iemand een toestemming intrekt die wel al was gegeven, zoals het afzien van een aankoop. Na mijn scheiding heb ik eind 2010 ook mijzelf online helemaal in de vergetelheid gebracht, door mij overal af te melden, organisaties zoals Google, schoolbank en Hyves te mailen om mij te verwijderen. LinkedIn en Facebook lukte nooit honderd procent, best vervelend, lege profielen achterlatend. Daarbij al mijn online activiteiten wat betreft fora en een website beëindigd. Ik wilde vervagen en hoopte snel bij velen vergeten te zijn en dat velen door mij vergeten zouden worden. Het lukte aardig, al vernam ik later dat een pipo met mijn voormalige online-naam op een forum had ingelogd en zich voor mij had uitgemaakt. Dat had gelukkig geen gevolgen (zover ik weet). Het deed mij jarenlang goed om online niet meer actief te zijn, maar de spierziekte herinnerde mij er aan dat ik moeite heb met het idee om geen nalatenschap te hebben. Eerder plaatste ik al de stamboom online, met gewoon een duidelijk profiel van mijzelf, voor iedereen zichtbaar. Nu heb ik de stoute schoenen aangetrokken en ben ik begonnen met mijn blog online te zetten. Ik had over zo veel dingen meer kunnen schrijven, maar het leven met de spierziekte PSMA is het meest zinvol om in de schijnwerpers te zetten. Dat mijn blog, of wie weet ooit een boek, pas in vergetelheid mag geraken als het niet meer relevant is, omdat het te genezen is.